Przedwojenne motocykle innych wytwórni

Dzisiaj jubileuszowy post nr. 100!
Wciąż pozostajemy w tematyce produkcji motocykli w XX-leciu międzywojennym.

Oprócz państwowych PZInż. motocykle były produkowane w kilku innych zakładach, zwykle w niewielkich seriach. Zwłaszcza w drugiej połowie lat trzydziestych przybyło zakładów wytwarzających jednoślady, zwłaszcza z silnikami o pojemności do 100 cm3. Ich właściciele nie musieli płacić za nie podatków, a do kierowania nimi nie było wymagane prawo jazdy. I tak, chociażby w Katowicach, w fabryce inż. Gustawa powstało w latach 1937-1939 kilkaset lekkich motocykli "Moj" (w cenie od 850 zł), a w Hucie Ludwików w latach 1938-1939 około 2000 motocykli SHL – 98 ( cena 900 zł).

Motocykl MOJ 130 (zdjęcie: "Hubert Śmietanka vel Hiuppo" - pl.wikipedia.org)

Motocykl SHL 98 (zdjęcie: "Hubert Śmietanka vel Hiuppo" - pl.wikipedia.org)

Motocykle PZInż.

Wciąż pozostajemy w okresie wykraczającym poza okres PRL-u - a więc przy motocyklach produkowanych w okresie II RP.

Dla wyprodukowania na początku lat 30-tych większej partii motocykli niezbędne były zamówienia ze strony armii. Takie zabezpieczenie posiadały Państwowe Zakłady Inżynierii, które realizując zamówienia wojska, Poczty Polskiej i policji uruchomiły w 1930 roku produkcję ciężkich motocykli. W latach 1930 – 1932 zakłady te wyprodukowały około stu jednośladów typu CWS M 55 z silnikiem o pojemności 995 cm3.

Motocykl CWS M 55

Jednak konstrukcja CWS M 55 okazała się nie wolna od wad i w PZInż. już w 1931 roku podjęto prace nad kolejnym pojazdem. Ich efekterm był CWS M 111. Motocykl ten wytwarzano w latach 1932-1939, najpierw wyłącznie z przeznaczeniem dla wojska, a dopiero od 1936 roku zdecydowano się na sprzedaż cywilnej wersji, pod nazwą "Sokół 1000 M 111". Pojazd ten nie mógł dotrzeć do bardzo szerokiego grona odbiorców ze względu na wysoką cenę wynoszącą 4200 zł, co odpowiadało wartości niewielkiego samochodu. Jednak mimo wszystko skala produkcji była już zdecydowanie większa i w ciągu ośmu lat wytworzono blisko sześć tysięcy motocykli tego typu.

Sokół 1000 (zdjęcie: "Mareksilarki" - pl.wikipedia.org)


Motocyklem przeznaczonym dla cywilnego odbiorcy były natomiast produkowany od 1936 roku Sokół 600, który do początku wojny został wytworzony w liczbie około 7300 egzemplaży. Cieszyły się one sporym powodzeniem pomimo wciąż dosyć wysokiej ceny wynoszącej w 1937 roku 2300 zł.

Sokół 600 (zdjęcie: "Halibutt" - pl.wikipedia.org)

Pierwszy polski motocykl - "Lech"

Dzisiaj po raz pierwszy cofniemy się do historii bardziej odległej niż czasy PRL, czyli do końca lat 20-tych XX w.

Jak się okazuję pierwszym producentem motocykli w Polsce był zakład prywatny. Został założony w 1929 roku w Opalenicy Wielkopolskiej i nosił interesującą nazwę: "Lech". Pierwsza Fabryka Motocykli w Polsce1. Powstała ona z incjatywy przedsiębiorcy Wacława Sawickiego oraz inż. Władysława Zaleskiego, konstruktora produkowanych pojazdów. Na Powszechnej Krajowej Wystawie w Poznaniu wytwórnia zaprezentowała napedzany silnikiem 500 cm3 motocykl "Lech". Fabryka przetrwała tylko trzy lata, w czasie których wyprodukowano kilkadziesiąt motocykli. Okazało się, że w warunkach kryzysu ekonomicznego i braku zamówień ze strony wojska, niewielki zakład, produkujący motocykle metodami rzemieślniczymi nie był w stanie przetrwać.

Motocykl "Lech" prezentowany na Powszechnej Wystawie Krajowej w Poznaniu w 1929 roku.

Zdjęcie pochodzi z serwisu: www.motocykl-lech.pl. Tam również więcej informacji na temat "Lecha"

Stare motocykle w zdjęciach NAC

Na Facebooku Narodowego Archiwum Cyfrowego zamieszczono dzisiaj album z fotografiami motorów:
Tu

Pośród 20 zdjęć duża część to fotografie motocykli przedwojennych. Z fotografii powojennych opublikowano zdjęcie łudząco podobnego do Gazeli MZ Trophy:

czy skutera (Lambretta?) w Warszawie w 1968 r.:

Więcej zdjęć motocykli ze zbiorów NAC można znaleźć w serwisie:
audiovis.nac.gov.pl